رابطه آزادی و اشا

آزادی ارزشمند ترین داده ی اهورایی است، که در والاترین جلوه خود به صورت اندیشیدن و آزادی گزینش دین، زیر بنای گات هاست؛ که نشان دهنده ی عشق اهورا مزدا نسبت به انسان می باشد. اهورا مزدا آدمی را در اندیشیدن، رایزنی با خرد و قبول یا رد دین، آزاد گذاشته است. و در عین حال از روی دادگری، هشدار داده است، آنان که به بدی گرایند، طبق عشقی که میان انسان و اهورا مزدا می باشد، دچار اندوه و افسوس خواهند شد. و آنان که دنبال خوبرویی بروند به خوشبختی و شادی می رسند (گاتها، یسنا 30 – 4).

ریشه های این آزادی، در اصول اخلاقی گات ها و در رابطه بین خالق و مخلوق است. خرد رشته ای است که اصول گات ها را به هم پیوند می دهد. آدمی در تصویر اخلاقی اهورا مزدا خلق شده است. معنای آن اینست که اهورا مزدا و آدمی، در فروزه هایی مشترکند؛ یکی از آنها آزادی و اختیار است.

اهورا مزدا خرد است و به همه آدمیان خرد ارزانی کرده است، تا در کارها با آن رایزنی کنند. تقلید و پیروی کورکورانه، در سنت زرتشت نیست. گات ها، همه جا سفارش می کند که از خرد، در امور چاره جویی شود. از جهت رابطه آفریننده و آفریده، انسان همکار خداوند است و این همکاری از این روست که خداوند پرتوی از قدرت اخلاقی خود را در آدمیان به ودیعه گذاشته است و آدمی را در تصویر اخلاقی خود خلق کرده است. البته انسان می تواند از همکاری خداوند سرپیچی کند. در اسلام، انسان عبدالله است. در مسیحیت انسان فرزند خداست. در آئین زرتشت انسان همکار خداست و به همین جهت، بین خداوند و انسان به جای حق مالکیت و یا حق ابوت، حق مشارکت وجود دارد. این آزادی به انسان اجازه می دهد که اگر بخواهد، خود را از راستی بیگانه کند و بدبختی ببیند. عشق انسان به خداوند چشمان او را نسبت به پلیدی ها باز کرده و او را به سمت و سوی راستی می کشاند. در واقع این عشق و خرد و آزادی عمل انسان را به اَبَر انسانی تبدیل می کند که خواهان برقراری راستی و درستی در بین تمام جهانیان است. پس این آزادی زمانی که با نیروی عشق در آمیزد انسان را به جایگاهی بلند در طبیعت می رساند.