پاوه و قادسیه !

پاوه یکی از شهرهای شمالی استان کرمانشاه و مرکز شهرستان پاوه‌ می‌باشد. شهرستان پاوه یکی از 13شهرستان استان کرمانشاه است كه از شمال به استان كردستان، از جنوب به شهرستان جوانرود، از باختر به مرز ایران و عراق و از خاور به استان كردستان محدود می‌گردد. شهر زیبا و تاریخی پاوه با قدمت تاریخی بیش از 3 هزار سال، به فاصله 112 کیلومتری از مــرکز استان و 45 کیلومتری تا نقطه صفر مرزی قرار داشته و جمعیتی بالغ بر 22000 نفر دارد.

سازه‌ها و منازل مسكونی در این شهر به گونه‌ای طراحی شده است كه در بیش‌تر موارد پشت‌بام خانه‌ای كه در ارتفاع كم‌تری از دامنه كوه ساخته شده است حیاط منزلی است كه چند متر بالاتر ساخته شده است. به همین دلیل پاوه را شهر "هزار ماسوله" می‌نامند.
منطقه‌ای که‌ پاوه‌ در آن واقع شده، بسیار خوش آب و هوا بوده و در کنار کوهستان اورامانات (در میان دو کوه شاهو و آتش‌کده) بنا گردیده است.

آب و هوای منطقه نسبتا سرد، مایل به اعتدال و نیمه مرطوب می‌باشد. هم‌چنین وجود چشمه‌های فراوان، آب‌های روان، همراه با جنگل‌ها، مراتع و باغات سرسبز جلوه خاص و زیبایی به این منطقه بخشیده است.

گویش در منطقه پاوه

مردم این منطقه‌ به‌ گویش اورامی، از زبان کردی تکلم می‌کنند که‌ یکی از زبان‌های باستانی ایران بوده و کتاب اوستا که کتاب مقدس زرتشت است به این زبان نگاشته شده است؛ به همین دلیل است كه این منطقه را در گذشته «اورامانات» می‌نامیدند.

نام پاوه را به "پاوه" سردار یزدگرد سوم (آخرین پادشاه ساسانی) منسوب می‌دانند كه جهت جلب حمایت كردها، روانه این ناحیه ‌شد و مورد احترام اهالی قرار گرفت. بعدها به خاطر تجلیل از آن سردار، این ناحیه را پاوه نامیدند. "قلعه دژ" و "پاسگه" نیز كه هنوز در پاوه وجود دارند بازمانده و باروی عهد آن سردار است. ظاهرا در محلی نزدیك پاوه كه اكنون "جنگاه" نامیده می‌شود، مردم پاوه با سعد وقاص (سردار سپاه عربان در نبرد قادسیه) جنگیده‌اند.

از دیدنی‌های این منطقه می‌توان به موارد زیر اشاره كرد:

کوه‌های سر به فلک کشیده، جنگل و طبیعتی زیبا، دیدنی و فرح بخش.

غارهای دیدنی و وسیع، مانند غار قوری ‌قلعه (بزرگ‌ترین غار آبی آسیا و جز شكیل‌ترین غارهای جهان)

رودخانه بزرگ سیروان و دره‌های عمیق امتداد آب این رودخانه.

چشمه بزرگ آب معدنی بل "منصوب به یكی از خدایان آب" که محل خروج این آب جایی زیبا و دیدنی است.

آثار باستانی نظیر باقی‌مانده دومین آتشکده‌ی ایران در دوره پیامبر زردشت که 750 سال قبل از اسلام فعال بوده است.

نگهبان دلیران وطن مزدای بی همتاست

بن مایه :
نمای ایران