افتخار ایرانیان پرفسور محمود حسا

افتخار ایرانیان پرفسور محمود حسابی

یکی از افتخارات مهم کشور ما دکتر حسابی بودند و هستند که امروز نام ایشان فراموش شده

و کمتر مردم با او آشنا هستند.حتی اکنون نام یک دانشگاه را هم به نام ایشان اختصاص نداده اند

در حالی که در هر شهر دانشگاهی به نام آیت الاهی ثبت شده است!

************************************************** ***********

تولد ۱۲۸۱ ه.ش

پدرش (سید عباس معزالسلطنه) و مادرش (گوهرشاد حسابی) هر دو اهل تفرش بودند. او چهار سال اول دوران کودکی‌اش را در تهران سپری نمود. سپس به همراه والدین و برادرش عازم شامات شد. در هفت سالگی تحصیلات ابتدایی خود را در بیروت با تنگدستی و مرارتهای دوری از میهن، در مدرسه کشیش‌های فرانسوی آغاز کرد. در همان زمان تعلیمات مذهبی و ادبیات فارسی را نزد مادرش فرا می‌گرفت. او قرآن و دیوان حافظ را از حفظ می‌دانست. او همچنین بر کتب بوستان، گلستان سعدی، شاهنامه فردوسی، مثنوی مولوی و منشات قائم مقام فراهانی اشراف کامل داشت. محمود حسابی در ۱۲ شهریور سال ۱۳۷۱ هجری شمسی در بیمارستان دانشگاه ژنو درگذشت. آرامگاه (خانوادگی) وی در شهر تفرش قرار دارد.

تحصیلات

شروع تحصیلات متوسطه او مصادف با آغاز جنگ جهانی اول و تعطیلی مدارس فرانسوی زبان بیروت بود. از این رو به مدت دو سال در منزل به تحصیل پرداخت. پس از آن در کالج آمریکایی بیروت به تحصیلات خود ادامه داد. در سن هفده سالگی لیسانس ادبیات، و در سن نوزده سالگی لیسانس بیولوژی را اخذ نمود. پس از آن در رشته مهندسی راه و ساختمان از دانشکده فرانسوی مهندسی در بیروت فارغ التحصیل شد. در آن دوران با اشتغال در نقشه کشی و راهسازی، به امرار معاش خانواده کمک می‌کرد. او همچنین در رشته‌های پزشکی، ریاضیات و ستاره شناسی به تحصیلات دانشگاهی پرداخت.
حسابی در دانشگاه سوربن فرانسه، در رشتهٔ فیزیک به تحصیل و تحقیق پرداخت. در سال ۱۹۲۷ میلادی در سن بیست و پنج سالگی دانشنامه دکترای فیزیک خود را، با ارائهٔ رساله‌ای تحت عنوان «حساسیت سلول‌های فتوالکتریک»، با درجه عالی دریافت نمود.

تحصیلات

شروع تحصیلات متوسطه او مصادف با آغاز جنگ جهانی اول و تعطیلی مدارس فرانسوی زبان بیروت بود. از این رو به مدت دو سال در منزل به تحصیل پرداخت. پس از آن در کالج آمریکایی بیروت به تحصیلات خود ادامه داد. در سن هفده سالگی لیسانس ادبیات، و در سن نوزده سالگی لیسانس بیولوژی را اخذ نمود. پس از آن در رشته مهندسی راه و ساختمان از دانشکده فرانسوی مهندسی در بیروت فارغ التحصیل شد. در آن دوران با اشتغال در نقشه کشی و راهسازی، به امرار معاش خانواده کمک می‌کرد. او همچنین در رشته‌های پزشکی، ریاضیات و ستاره شناسی به تحصیلات دانشگاهی پرداخت.
حسابی در دانشگاه سوربن فرانسه، در رشتهٔ فیزیک به تحصیل و تحقیق پرداخت. در سال ۱۹۲۷ میلادی در سن بیست و پنج سالگی دانشنامه دکترای فیزیک خود را، با ارائهٔ رساله‌ای تحت عنوان «حساسیت سلول‌های فتوالکتریک»، با درجه عالی دریافت نمود.

خدمات

اولین نقشه برداری فنی و تخصصی کشور (راه بندرلنگه به بوشهر)
اولین راهسازی مدرن و علمی ایران (راه تهران به شمشک)
اولین مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران
پایه گذاری اولین مدارس عشایری کشور
پایه گذاری دارالمعلمین عالی
پایه گذاری دانشسرای عالی
ساخت اولین رادیو در کشور
راه اندازی اولین آنتن فرستنده در کشور
راه اندازی اولین مرکز زلزله شناسی کشور
راه اندازی اولین رآکتور اتمی سازمان انرژی اتمی کشور
راه اندازی اولین دستگاه رادیولوژی در ایران
محاسبه و تعیین ساعت ایران
پایه گذاری اولین بیمارستان خصوصی در ایران، به نام بیمارستان گوهرشاد
شرکت در پایه گذاری فرهنگستان ایران و ایجاد انجمن زبان فارسی
تدوین اساسنامه طرح تاسیس دانشگاه تهران
پایه گذاری دانشکده فنی دانشگاه تهران
پایه گذاری دانشکده علوم دانشگاه تهران
پایه گذاری شورای عالی معارف
پایه گذاری مرکز عدسی سازی اپتیک کاربردی در دانشکده علوم دانشگاه تهران
پایه گذاری بخش آکوستیک در دانشگاه و اندازه گیری فواصل گام‌های موسیقی ایرانی به روش علمی
پایه گذاری انجمن موسیقی ایران و مرکز پژوهش‌های موسیقی
پایه گذاری و برنامه ریزی آموزش نوین ابتدایی و دبیرستانی
پایه گذاری موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران
پایه گذاری مرکز تحقیقات اتمی دانشگاه تهران
پایه گذاری سازمان انرژی اتمی ایران
پایه گذاری اولین رصدخانه نوین در ایران
پایه گذاری مرکز مدرن تعقیب ماهواره‌ها در شیراز
پایه گذاری مرکز مخابرات اسدآباد همدان
پایه گذاری کمیته پژوهشی فضای ایران
ایجاد اولین ایستگاه هواشناسی کشور (در ساختمان دانشسرای عالی در نگارستان دانشگاه تهران)
تدوین اساسنامه و تاسیس موسسه ملی استاندارد
تدوین آیین نامه کارخانجات نساجی کشور و رساله چگونگی حمایت دولت در رشد این صنعت
پایه گذاری واحد تحقیقاتی صنعتی سغدایی (پژوهش و صنعت در الکترونیک، فیزیک، فیزیک اپتیک، هوش مصنوعی)
راه اندازی اولین آسیاب آبی تولید برق (ژنراتور) در کشور
ایجاد اولین کارگاه‌های تجربی در علوم کاربردی در ایران
ایجاد اولین آزمایشگاه علوم پایه در کشور

*****************حالا اینجا رو بخونید******************

حراج منزل و موزه

بنا به گفته ایرج حسابی(پسر وی)، پروفسور حسابی چند سال قبل از فوت وامی به مبلغ ۴۸ میلیون تومان به جهت انجام فعالیت‌های تحقیقاتی از یکی از بانک‌ها دریافت نمود و منزل خود را به رهن بانک در آورد. پس از چندی وی درگذشت و موفق به بازگرداندن مبلغ نشد و در سال ۱۳۸۸ مبلغ وام با احتساب بهره اش بر ۵ میلیارد تومان بالغ گردیده‌است و بانک بر درب منزل دکتر حسابی که موزه نیز در آن واقع است آگهی حراج نصب نمود.

********************************************

تنها کاربران عضو سايت قادر به مشاهده لينک ها هستند.
عضويت در سايت / ورود به سايت

آبشخور(منبع):ویکی پدیا پارسی دانشنامه آزاد

سپاس از فرزند کورش

دکتر حسابی انسانی است که هر چه از او بگوییم کم گفته ایم . ایشان جزو آن دسته از نوابغی هستند که در رشته های تحصیلی مختلف زبده بوده اند - بیشتر نوابغ این چنین اند - و در نهایت رشته ای که توانست روح بی قرار ایشان را آرامش بخشد ، " فیزیک " بود . آلبرت انشتین جمله زیبایی دارد :"اگر لذت کشف عمیق جهان را بفهمی،اولین گزینه تو فیزیک خواهد بود". و بسیار خوشحالم که اولین گزینه من نیز فیزیک بود.

در پایین خاطره ای از دکتر حسابی و یک گفتگوی کوتاه بین ایشان و آلبرت انشتین را برای شما دوستان گرامی می آورم .

*****************************************************************************************
خاطرات دکتر حسابی

انیشتین سر سفره هفت سین دکتر حسابی

در زمان تدریس در دانشگاه پرینستون دکتر حسابی تصمیم می گیرند سفره ی هفت سینی برای انیشتین و جمعی از بزرگترین دانشمندان دنیا از جمله "بور"، "فرمی"، "شوریندگر" و "دیراگ" و دیگر استادان دانشگاه بچینند و ایشان را برای سال نو دعوت کنند. آقای دکتر خودشان کارتهای دعوت را طراحی می کنند و حاشیه ی آن را با گل های نیلوفر که زیر ستون های تخت جمشید هست تزئین می کنند و منشا و مفهوم این گلها را هم توضیح می دهند. چون می دانستند وقتی ریشه مشخص شود برای طرف مقابل دلدادگی ایجاد می کند. دکتر می گفت: " برای همه کارت دعوت فرستادم و چون می دانستم انیشتین بدون ویالونش جایی نمی رود تاکید کردم که سازش را هم با خود بیاورد.

همه سر وقت آمدند اما انیشتین 20دقیقه دیرتر آمد و گفت چون خواهرم را خیلی دوست دارم خواستم او هم جشن سال نو ایرانیان را ببیند. من فورا یک شمع به شمع های روشن اضافه کردم و برای انیشتین توضیح دادم که ما در آغاز سال نو به تعداد اعضای خانواده شمع روشن می کنیم و این شمع را هم برای خواهر شما اضافه کردم. به هر حال بعد از یک سری صحبت های عمومی انیشتین از من خواست که با دمیدن و خاموش کردن شمع ها جشن را شروع کنم. من در پاسخ او گفتم : ایرانی ها در طول تمدن 10هزار ساله شان حرمت نور و روشنایی را نگه داشته اند و از آن پاسداری کرده اند. برای ما ایرانی ها شمع نماد زندگیست و ما معتقدیم که زندگی در دست خداست و تنها او می تواند این شعله را خاموش کند یا روشن نگه دارد."

آقای دکتر می خواست اتصال به این تمدن را حفظ کند و می گفت بعدها انیشتین به من گفت: " وقتی برمی گشتیم به خواهرم گفتم حالا می فهمم معنی یک تمدن 10هزارساله چیست. ما برای کریسمس به جنگل می رویم درخت قطع می کنیم و بعد با گلهای مصنوعی آن را زینت می دهیم اما وقتی از جشن سال نو ایرانی ها برمی گردیم همه درختها سبزند و در کنار خیابان گل و سبزه روییده است."

بالاخره آقای دکتر جشن نوروز را با خواندن دعای تحویل سال آغاز می کنند و بعد این دعا را تحلیل و تفسیر می کنند. به گفته ی ایشان همه در آن جلسه از معانی این دعا و معانی ارزشمندی که در تعالیم مذهبی ماست شگفت زده شده بودند. بعد با شیرینی های محلی از مهمانان پذیرایی می کنند و کوک ویلون انیشتین را عوض می کنند و یک آهنگ ایرانی می نوازند. همه از این آوا متعجب می شوند و از آقای دکتر توضیح می خواهند. ایشان می گویند موسیقی ایرانی یک فلسفه، یک طرز تفکر و بیان امید و آرزوست. انیشتین از آقای دکتر می خواهند که قطعه ی دیگری بنوازند. پس از پایان این قطعه که عمدأ بلندتر انتخاب شده بود انیشتین که چشمهایش را بسته بود چشم هایش را باز کرد و گفت" دقیقا من هم همین را برداشت کردم و بعد بلند شد تا سفره هفت سین را ببیند.

آقای دکتر تمام وسایل آزمایشگاه فیزیک را که نام آنها با "س" شروع می شد توی سفره چیده بود و یک تکه چمن هم از باغبان دانشگاه پرینستون گرفته بود. بعد توضیح می دهد که این در واقع هفت چین یعنی 7 انتخاب بوده است. تنها سبزه با "س" شروع می شود به نشانه ی رویش. ماهی با "م" به نشانه ی جنبش، آینه با "آ" به نشانه ی یکرنگی، شمع با "ش" به نشانه ی فروغ زندگی و ... همه متعجب می شوند و انیشتین می گوید آداب و سنن شما چه چیزهایی را از دوستی، احترام و حقوق بشر و حفظ محیط زیست به شما یاد می دهد. آن هم در زمانی که دنیا هنوز این حرفها را نمی زد و نخبگانی مثل انیشتین، بور، فرمی و دیراک این مفاهیم عمیق را درک می کردند.

بعد یک کاسه آب روی میز گذاشته بودند و یک نارنج داخل آب قرار داده بودند. آقای دکتر برای مهمانان توضیح می دهند که این کاسه 10هزارسال قدمت دارد. آب نشانه ی فضاست و نارنج نشانه ی کره ی زمین است و این بیانگر تعلیق کره زمین در فضاست. انیشتین رنگش می پرد عقب عقب می رود و روی صندلی می افتد و حالش بد می شود. از او می پرسند که چه اتفاقی افتاده؟ می گوید : "ما در مملکت خودمان 200 سال پیش دانشمندی داشتیم که وقتی این حرف را زد کلیسا او را به مرگ محکوم کرد اما شما از 10هزار سال پیش این مطلب را به زیبایی به فرزندانتان آموزش می دهید. علم شما کجا و علم ما کجا؟!"

خیلی جالب است که آدم به بهانه ی نوروز، فرهنگ و اعتبار ملی خودش را به جهانیان معرفی کند.

خاطرات مهندس ایرج حسابی

***********************************************************************

گزیده ای از صحبت های آلبرت انیشتین و پروفسور حسابی:
استاد من افتخار می كنم كه شاگرد شما هستم، آخرین شاگردی كه در قید حیات است.
_ نه اشتباه می كنی ، من باید به تو افتخار كنم.
_ چرا؟
_زمانی كه تو در كشورت بوعلی سینا را داشتی مردم من یك زندگی بدوی داشتند.

************************************************************************

پیروز باشید

فرتوری تکان دهندهاز دکتر حسابی

شام در کنار تخت استاد سرد شده است. ظاهراً دیگر نیازی به خوردن غذا نیست. پزشکان و مسؤولان بیمارستان دانشگاه به این نتیجه رسیده اند که معالجه روی قلب استاد دیگر اثری ندارد.

لذا انژیوکت تزریق چند دارو برای ادامه تپش قلب از رگ دست راست و انژیوکت تزریق مسکن درد از دست چپ ایشان را خارج و حتی ماسک تأمین اکسیژن که ریه ها قادر به تأمین آن نبود را برداشته اند و تنها سنسورهای تپش قلب روشن است. شگفت اینکه در چنین حالتی در کمال حیرت پزشکان و متخصصین بیمارستان کانتونال دانشگاه ژئو،‌ پروفسور حسابی در آخرین لحظات حیات به چیزی جز مطالعه و افزایش دانش خویش نمی اندیشد.

این تصویر منحصر به فرد را یکی از کارکنان خود بیمارستان به عنوان تصویر تکان دهنده و تأثیرگذار ثبت کرده است.

آثار استاد حسابي

رساله ها:

رساله ي دكتراي فيزيك با عنوان حساسيت سلولهاي فتوالكتريك، به زبان فرانسه، چاپ دانشگاه پاريس، 1306 ش (1927 م) و گرفتن دانشنامه ي دكتراي فيزيك از دست پروفسور فابري.
رساله ي راه ما، به زبانهاي فرانسه و انگليش، 1314 ش (1935 م) و به زبان فارسي، تهران، 1371 ش.
رساله ي تفسير امواج دوبروي، به زبان فرانسه، تهران، 1324 ش (1945 م)
رساله ي درباره ي ماهيت ماده ( A strain theory of matter) دانشگاه تهران، به زبان انگليسي، 1325 ش (1946 م).
رساله ي ذرات پيوسته ( continuous particles ) كه در آكادمي علوم نيويورك ( نشريه ي علمي physical particles، ژوئن 1945 م روبه 189) و در دانشگاه تهران، به زبانهاي انگليسي و فارسي، 1325 ش، منتشر شد.
رساله ي مدل ذره بينهايت گسترده، در نشريه ي فيزيك فرانسه( journal de physique ) 1336 ش(مي 1957 م).
رساله ي فيزيك جديد و فلسفه ايران باستان ( modern physics and the philosophy of ancient Iran ) به زبان انگليسي و نشر آن به زبان فارسي در مجله ي فرهنگ ايران باستان، مهر 1343 ش (1964 م).
رساله ي «توانايي زبان فارسي»، تهران، در مجله ي ايران باستان، مهر 1350 ش.
رساله ي نظريه ذرات بي نهايت گسترده ( theory of infinitely extended particles) به زبان انگليسي، چاپ دانشگاه تهران، 1356 ش (1977 م).
رساله ي راه بهبودي، تهران، آماده چاپ.

*************************************
از كتاب استاد عشق، 1388، نگارش ايرج حسابي

آثار استاد حسابي

كتابها
قانون تأسيس دانشگاه تهران، 1312 ش (1933 م).
فيزيك دوره اول و دوم دبيرستان، 1318 ش (1939 م)
نامهاي ايراني، 1319 ش (1940 م)
صورت جلسه آكادمي ملي علمي، 1326 ش (1947 م)
آئين نامه امور مالي دانشگاه تهران، 1333 ش (1954 م)
ديدگاني فيزيكي، دانشگاه تهران، 1340 ش (1961 م)
واژه نامه تخصصي فيزيكي، 1369-1340 ش (1990-1961 م)
نگره كاهنربايي، دانشگاه تهران، 1345 ش (1966 م)
شجره نامه خانواده حسابي، وزارت فرهنگ و هنر 1346 ش ( 1967 م)
فيزيك حالت جامد ( solid state physics ) ، ( physique de LEtat solide )
به زبانهاي انگليسي و فرانسه، 1248 ش ( 1969 م )و به زبان فارسي، 1358 ش (1979 م)
ديدگاني كوانتيك، دانشگاه تهران، 1358 ش (1980 م)
افعال فرانسه به فارسي، آماده چاپ
وندها و گهواژه هاي فارسي، تهران، 1368 ش (1989 م)
چگونگي تاريخ ايران، آماده چاپ
نگره الكترونيكي، آماده چاپ
الكتروديناميك، آماده چاپ
فرهنگ حسابي، تهران، 1370 ش (1991 م)
گردآوري ديوان حسابي از كتابخانه ي دانشگاه پاريس، متعلق به قرن 17، و چاپ آن در دانشگاه تهران، 1354 ش (1975 م)

*********************************************************
از كتاب استاد عشق، 1388، نگارش ايرج حسابي

سپاس مجدد از فرزند کورش

فرتوری که آوردید به نظر من بسیار زیباست. و یاد آور سخنانی که ابوریحان بیرونی در بستر مرگ بیان داشت. و یاد آور سخنان پیشوای مسلمانان، محمد امین.

ابوریحان بیرونی ، به موطن خود ایران ، بسيار علاقمند بود . داستانی درباره او نقل کرده اند که در آن آمده است : زماني که محمود غزنوی قصد حمله و لشگرکشي به ایران را داشت ، مامورانش را نزد بيروني به خوارزم فرستاد . آنها پیام دعوت خلیفه براي پناه بردن به دربار غزنوي را به او رساندند . ابوریحان نپذیرفت و گفت : " من در ایران می مانم ، ولو دربند محمود غزنوی باشم و به بغداد نمی آیم ، ولو در آنجا آزاد باشم . "
مشهور است وقتی ابوریحان بیرونی در بستر مرگ بود ، مسئله ای را از کسی پرسيد ، وی گفت : " حالا چه وقت سوال كردن است ." ابوریحان پاسخ داد : " اين مسئله را بدانم و بمیرم بهتر است تا ندانم و بمیرم . "

" چنین گفت پیغمبر راستگوی/ زگهواره تا گور دانش بجوی"

پیروز باشید