چند برداشت آموزنده از گاتها
گاتها یا گاثه ها بخشی از اوستا می باشد که شامل سرودهای اشوزرتشت و آموزش های او می باشند و نَسَک (کتاب) دینی زرتشتیان به شمار می رود که پنج بخش دارد:
اهنودگات که دارای 7 "هات" یا فصل و100 "ها" یا بند می باشد.
اشتودگات 2. که دارای 4 هات و 66 ها می باشد.
سپنتمدگات 3. که دارای 4 هات و 41 ها می باشد.
وهوخشترگات 4. که دارای 1 هات و 22 ها می باشد.
وهشتوئیش گات 5. که دارای 1 هات و 9 ها می باشد.
هر بند سرودی از سروده های اشوزرتشت است.
گات ها روی هم رفته، 17 هات و 238 بند دارد.
سخنان اشوزرتشت در گاتها، چنان خردمندانه و زیبا هستند که پس از گذشت هزاران سال هنوز تازگی دارند زیرا گفته های اشوزرتشت براساس خرد است و چیزی که هیچگاه از بین نمی رود و کهنه نمی شود، خرد است. به همین شَوَند (دلیل) است که امروزه نیز می توانیم از سخنان و اندیشه ی کسی که در هزاران سال پیش می زیست بهره بگیریم و در زندگی به کار ببریم.
سراسر گاتها پند درس و زندگیست، برای نمونه به گونه فهرست وار تنها با ذکر یک "ها" بند از گاتها از چند برداشت یاد می کنیم:
آزادی : ای خداوند خِرَد هنگامی که در روز اَزَل جسم و جان آفریدی و از منش خویش نیروی اندیشیدن و خرد بخشیدی . زمانی که به تن خاکی روان دمیدی و به انسان نیروی کار کردن و سخن گفتن و رهبری کردن عنایت فرمودی ، خواستی تا هر کس به دلخواه و با کمال میل آزادی راه و کیش خود را برگزیند. ( هات 31 بند 11)
برابری مرد و زن: ای مردم، بهترین سخنان را به گوش هوش بشنوید و با اندیشه روشن و ژرف بینی آنها را بررسی کنید. هر مرد و زن راه و نیک و بد را شخصاً برگزیند. (هات 34 بند2)
کمک به دیگران : مزدا اهورا که فرمانروای یگانه است چنین پاداش روا داشته است که " خوشبختی از آن کسی است که دیگران را خوشبخت سازد. (هات 34 بند 1 )
مهر ورزی : این سخنان را به نو عروسان و تازه دامادان می گویم. امیدوارم اندرزم را به گوش هوش بشنوید و با ضمیری روشن ، آن را نیک دریابید و به خاطر بسپرید: همیشه با نیک منشی و مهر و دوستی زندگی کنید و در راستی و پاکی و مهر ورزی از یکدیگر پیشی بگیرید. زیرا بی گمان از زندگی سرشار از خوشی و خوشبختی برخوردار خواهید شد. (هات 53 بند 5)
شادی و شاد زیوی : ای پروردگار برای برخورداری از شادمانی و خوشبختی، بخشایش بی مانندت را به من بنما. ای هستی بخش، بخشایشی را که از اندیشه و کردار نیک سرچشمه می گیرد به من ارزانی دار. ای آرمیتی ، ای نُمود عشق و بردباری، به وسیله راستی دل های ما را روشن ساز تا به شادی و خوشبختی دست یابیم. (هات 33 بند 13)
سازندگی و آبادی : پروردگار را بشود مانند کسانی که جهان را به سوی رسایی و آبادی پیش می برند از آفریده های وفادار تو باشیم. (هات 30 بند 9)
آموزش : دانا باید با دانش خویش نادان را آگاه سازد. نشاید که نابخرد گمراه بماند. (هات 31 بند 17)
راستی : ای مردان و زنان از دروغ بپرهیزید. از پیشرفت ریا و فریب جلوگیری کنید و بدانید آن خوشی و سروری که از راه نادرست و بدبختی و بیچارگی دیگران به دست آید جز رنج و افسوس چیزی به بار نخواهد آورد. (هات 53 بند 6 )
باور "ایمان" : مرد خردمند با آگاهی از اینکه عشق و ایمان به خدا سرچشمه راستی است گمراهان و زشتکاران را به پرورش منش پاک و انجام کار نیک و مهرورزی به دیگران اندرز خواهد داد و سرانجام ای خداوند جان و خرد ، همه زشتکاران با آگاهی از حقیقت به سوی تو خواهد آمد. (هات 34 بند 10)
یاری رسانی به دیگران : مرد دانا و توانایی که بنا به دستور ایزدی یا از راه مهر و عواطف انسانی خواستاران کمک را خواه از هواخواهان راستی و یا دروغ به گرمی پذیرا شود. او پیرو راه اشا بوده و زندگی اش سراسر سرشار از راستی و درستی می باشد. ای هستی بخش دانا او بخردی است که با نیروی دانش ، گمراه را از تباهی و نیستی رهانیده و او را به خودشناسی و اتکا به نفس رهبری خواهد کرد. (هات 46 بند 5 )
مهر و دوستی : خشم و نفرت را از خود دور کنید . اجازه ندهید اندیشه هایتان به خشونت و ستم گرایش پیدا کند. به منش پاک و مهر و محبت دلبستگی نشان دهید، رادمردان پاک سرشتبرای گسترش راستی و درستی پیوند استوار خواهند ساخت و هواخواهان راستی را به سوی بهشت[1] جایگاه تو ای اهورا که منزلگه راستان و پاکان است رهبری خواهند کرد. (هات 48 بند 7 )
گردآوری و نوشتار از درفش کاویانی
کاری از گروه کیش زرتشت انجمن سرزمین پارسیان